Η μεροληψία επιβίωσης είναι το λάθος να εστιάζουμε σε όσους «επιβίωσαν» μιας διαδικασίας και να αγνοούμε όσους χάθηκαν στην πορεία, επειδή απλώς δεν τους βλέπουμε πια. Το κλασικό παράδειγμα είναι τα αεροπλάνα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου: οι μηχανικοί ήθελαν να θωρακίσουν τα σημεία όπου επέστρεφαν γεμάτα τρύπες, μέχρι που ο στατιστικός Abraham Wald επισήμανε ότι έπρεπε να θωρακίσουν τα σημεία χωρίς τρύπες — εκεί χτυπούσαν τα αεροπλάνα που δεν γύρισαν ποτέ.
Στην καθημερινότητα το συναντάμε συνέχεια. Διαβάζουμε τις ιστορίες των επιχειρηματιών που παράτησαν τις σπουδές τους και πέτυχαν, αλλά όχι τις χιλιάδες που έκαναν το ίδιο και δεν πέτυχαν. Ακούμε «αυτός δούλεψε σκληρά και τα κατάφερε», λες και η σκληρή δουλειά εγγυάται πάντα το αποτέλεσμα.
Ψυχολογικά, αυτή η μεροληψία μάς οδηγεί σε άδικα συμπεράσματα για τον εαυτό μας. Αν δεν πετύχαμε κάτι παρά τις προσπάθειές μας, νιώθουμε ότι κάτι μας λείπει — χωρίς να βλέπουμε τον ρόλο της τύχης, του χρόνου και των συνθηκών που ευνόησαν τους «επιζώντες». Η σύγκριση με μια χούφτα νικητών είναι σχεδόν πάντα άδικη.
Το να αναρωτιόμαστε «ποιους δεν βλέπω εδώ;» μάς προστατεύει από υπεραπλουστεύσεις και από σκληρή αυτοκριτική. Αν η σύγκριση με τους άλλους σας κλονίζει, δείτε τις υπηρεσίες μας.