Η πλάνη του μη ανακτήσιμου κόστους είναι η τάση να επιμένουμε σε μια επιλογή επειδή έχουμε ήδη επενδύσει χρόνο, χρήμα ή συναίσθημα, ακόμη κι όταν η συνέχιση δεν μας συμφέρει πια. Το κόστος που έχει ήδη ξοδευτεί λέγεται «μη ανακτήσιμο» γιατί δεν γυρίζει πίσω ό,τι κι αν κάνουμε, κι όμως το αφήνουμε να καθορίζει τι θα κάνουμε στο μέλλον.
Σκέψου ότι κάθεσαι σε μια ταινία που σε βαριέται, αλλά μένεις μέχρι το τέλος «γιατί πλήρωσα το εισιτήριο». Ή ότι συνεχίζεις μια σπουδή, μια δουλειά ή μια σχέση που σε εξαντλεί, με το σκεπτικό «έχω ρίξει τόσα χρόνια, κρίμα να τα χάσω». Στην πραγματικότητα, τα χρόνια είναι ήδη χαμένα· το μόνο που επιλέγεις τώρα είναι αν θα προσθέσεις κι άλλα.
Ψυχολογικά, η πλάνη τρέφεται από τον φόβο της απώλειας και από την ανάγκη να μη νιώσουμε ότι «μάταια» κουραστήκαμε. Το να παραδεχτούμε ότι κάτι δεν πήγε όπως ελπίζαμε μοιάζει με αποτυχία, οπότε επιμένουμε για να προστατέψουμε την εικόνα μας. Έτσι όμως τιμωρούμε το μέλλον μας για χάρη ενός παρελθόντος που δεν αλλάζει.
Το αντίδοτο δεν είναι να τα παρατάς εύκολα, αλλά να ρωτάς: «αν ξεκινούσα σήμερα από το μηδέν, θα το ξανάλεγα ναι;». Πολλές φορές η δυσκολία να φύγουμε κρύβει βαθύτερα μοτίβα γύρω από την αξία και την ενοχή. Αν αναγνωρίζεις τον εαυτό σου εδώ, μπορεί να σε βοηθήσει να το δουλέψεις με έναν ειδικό· δες τις υπηρεσίες μας για ένα πρώτο βήμα.